Bước tiến vượt bậc của kỷ nguyên hoạt hình 3D Trung Quốc

Read Time:4 Minute, 55 Second

Cách đây khoảng mười năm, mỗi lần nghe ai đó nhắc đến hh3dhay Trung Quốc, mình thường chỉ nghĩ đến những bộ phim dành cho trẻ em với kỹ xảo còn thô, nhân vật cứng nhắc và câu chuyện khá đơn giản. Mình cũng từng là người nghĩ vậy. Cho đến khi một ngày mình tình cờ xem lại Tây Du Ký: Đại Thánh Trở Về (Monkey King: Hero Is Back) và cảm thấy… hơi sốc.

Đó là lần đầu tiên mình nhận ra hoạt hình 3D Trung Quốc không còn ở cái mức “cố gắng bắt kịp” nữa. Nó đang bắt đầu có cá tính riêng. Và từ đó đến nay, chỉ trong vòng một thập kỷ, sự thay đổi diễn ra nhanh đến mức mình đôi lúc còn không kịp theo dõi hết.

Từ chỗ bị xem thường đến chỗ khiến cả thế giới phải chú ý

Mình nhớ rất rõ cảm giác khi xem Ne Zha năm 2019. Lúc đó mình đã khá quen với những bộ anime Nhật và phim Pixar, nên kỳ vọng không cao lắm. Nhưng chỉ sau khoảng 20 phút đầu, mình đã ngồi thẳng người lên. Không phải vì kỹ xảo đẹp (dù nó đã khá tốt), mà vì cách họ kể lại một nhân vật thần thoại quen thuộc. Na Tra không còn là cậu bé anh hùng đúng nghĩa sách giáo khoa. Cậu vừa ngang ngược, vừa cô đơn, vừa muốn được yêu thương. Cảm xúc ấy chân thật đến mức mình thấy thương.

Rồi đến Ne Zha 2. Lần này không còn là bất ngờ nữa mà là kinh ngạc. Mình xem trong rạp lúc Tết, xung quanh toàn người lớn. Có những khoảnh khắc cả rạp im phăng phắc. Hình ảnh biển cả, lửa, và mối quan hệ giữa Na Tra với Ngao Bính được làm rất chỉn chu. Doanh thu kỷ lục là chuyện mọi người đều biết, nhưng với mình, điều quan trọng hơn là nó chứng minh được một điều: hoạt hình Trung Quốc giờ đây có thể chạm đến cảm xúc của người lớn một cách nghiêm túc, chứ không chỉ dừng lại ở mức giải trí cho trẻ em.

Những bước tiến mình nhìn thấy rõ nhất

Thứ nhất là về kỹ thuật. Ngày trước, nhiều bộ phim 3D Trung Quốc nhìn vào là biết ngay “đây là đồ họa máy tính”, nhân vật còn cứng, ánh sáng chưa tự nhiên. Giờ thì khác. Những cảnh chiến đấu trong Ne Zha 2, những không gian dưới nước trong Đại Ngư Hải Đường, hay hiệu ứng trong Biển Sâu đã đạt đến mức khiến mình phải tự hỏi: “Họ làm thế nào mà chỉ trong vài năm lại tiến nhanh đến vậy?”. Không còn là chuyện cố bắt chước Hollywood nữa, mà là họ đang tìm cách làm đẹp theo cách của riêng mình.

Thứ hai là câu chuyện. Đây mới là phần mình thích nhất. Trước đây, nhiều phim hoạt hình Trung Quốc vẫn còn mang tính giáo dục khá nặng. Giờ thì họ dám kể những câu chuyện phức tạp hơn: về số phận, về việc bị định kiến, về cái giá của việc làm “đúng”, về sự cô đơn và mong muốn được chấp nhận. Khương Tử Nha là một ví dụ. Nhân vật chính không còn là vị thần toàn năng, mà là một người mang nhiều do dự và gánh nặng. Những bộ như vậy khiến mình cảm thấy hoạt hình không chỉ để xem cho vui, mà còn để suy nghĩ.

Thứ ba là sự tự tin về văn hóa. Trước kia, nhiều nhà làm phim Trung Quốc còn e ngại khi kể chuyện dựa trên thần thoại hay lịch sử của chính mình, sợ khán giả quốc tế không hiểu. Giờ thì họ tự tin hơn rất nhiều. Họ lấy lại những nhân vật quen thuộc như Tôn Ngộ Không, Na Tra, Bạch Xà, rồi kể lại theo cách hiện đại. Và điều thú vị là khán giả trong nước đón nhận rất nhiệt tình. Điều này tạo ra một vòng lặp tích cực: càng được yêu thích, càng có nhiều tiền đầu tư, càng có cơ hội làm những bộ phim tốt hơn.

Cảm xúc cá nhân khi nhìn lại chặng đường này

Mình không phải là người nghiên cứu điện ảnh chuyên nghiệp. Mình chỉ là một người xem phim bình thường, thích những câu chuyện đẹp và có cảm xúc. Nhưng chính vì vậy mà mình càng thấy rõ sự thay đổi này đáng quý như thế nào.

Có những lúc mình xem phim xong ngồi nghĩ: chỉ mười năm trước thôi, mình còn chẳng mấy khi tìm kiếm hoạt hình Trung Quốc. Giờ thì mỗi khi nghe tin có bộ mới ra, mình lại hơi háo hức. Không phải vì tin rằng mọi bộ đều xuất sắc, mà vì mình biết ngành công nghiệp này đang thực sự cố gắng. Họ đang học hỏi, đang thử nghiệm, và quan trọng nhất là đang tìm được giọng nói riêng.

Tất nhiên vẫn còn nhiều điều cần cải thiện. Không phải bộ nào cũng đều hay. Có những phim kỹ xảo đẹp nhưng kịch bản còn non, hoặc ngược lại. Nhưng nhìn tổng thể, đây là giai đoạn rất thú vị. Giống như đang chứng kiến một đứa trẻ từng bị xem thường, giờ đây đã lớn lên và bắt đầu nói được những điều khiến người khác phải lắng nghe.

Mình nghĩ kỷ nguyên hoạt hình 3D Trung Quốc hiện tại không chỉ là chuyện kỹ xảo hay doanh thu. Nó là câu chuyện về sự trưởng thành. Về việc một nền điện ảnh đang học cách tin vào chính câu chuyện của mình. Và với tư cách là một người xem, mình cảm thấy may mắn vì được chứng kiến quá trình ấy diễn ra.